Misafir geldi, "buralarda görülecek ne var" diye soruyor; ya da sen yıllardır aynı yolun kenarındaki o eski duvarın önünden geçip içine hiç bakmadığını fark ettin — İhsaniye'de kültür ve tarih tarafına dönmek genelde böyle bir anda başlar. Bu başlık altında İhsaniye ilçesi için listemizde 10 nokta var. Bir müze, bir kale kalıntısı, eski bir han ya da cami, belki bir kültür merkezi — hangisiyse, hepsi aynı şeyi ister: bir saatini ve biraz dikkatini.
Plan kurmadan önce tek bir ayrımı yap: kapalı mı, açık hava mı? Kapalı bir yer — müze, galeri, sahne — kendi günlerinde ve saatlerinde açıktır, bunlar da yerden yere değişir. Gitmeden kontrol etmek beş dakikanı alır, kapalı kapıdan dönmek bütün öğleden sonranı. Açık havadaki bir kalıntının ise kapısı yoktur ama havası vardır; yağmurda ya da kavurucu öğle güneşinde keyif yarıya iner.
Ayakkabı meselesini hafife alma. Tarihi zemin düz olmaz: taş basamak, kırık döşeme, toprak patika. Rahat bir taban, günün kaderini sandığından fazla belirler.
İbadethanede kural basit: kıyafetine dikkat et, namaz vaktine denk geldiysen biraz bekle, sesini alçalt. Fotoğraf da her yerde serbest değil; tabela ya da görevli ne diyorsa o.
Gerisi kolay. Zar at, kalk, git. Yıllardır önünden geçtiğin yerin içini görmek, uzak bir şehrin ünlü müzesini listeye yazıp hiç gitmemekten iyidir.